Willem Schorer (1717-1800) was een jurist, auteur, grondbezitter en president van de Raad van Vlaanderen in Middelburg en leefde in een eeuw met een grote maatschappelijke dynamiek. In de Zeeuwse steden werd vooral na het midden van de achttiende eeuw de neergang van de oude handelseconomie gevoeld. Tegelijkertijd deden op het platteland boeren steeds meer goede zaken. Het politieke stelsel schudde op zijn grondvesten, met de komst van de Fransen in 1794 als het slotakkoord van de achttiende eeuw. Ook in het culturele en intellectuele leven had zich toen al een nieuwe ontwikkeling ingezet. Willem Schorer maakte het allemaal van dichtbij mee.
tag: provinciegeschiedenis
De eeuw van Willem Schorer
– – –
Zeeuwse zeeweringen
werken aan de Zeeuwse kust 1944-2015
Zeeland is land in zee. Maar liefst 429 kilometer aan dijken, dammen, duinen en kades beschermt de inwoners van deze provincie voor overstromingen. Eén ding hebben die honderden kilometers kust met elkaar gemeen. Er is enorm veel en hard aan gewerkt. Aanleg, onderhoud, beheer, herstel en versterking zijn constanten in de geschiedenis van de Zeeuwse zeeweringen. En nog nooit waren die werken zo omvangrijk als in de tweede helft van de twintigste eeuw. Dit boek vertelt hoe aannemers de kolossale werken, die technisch vaak ook nog eens heel gecompliceerd waren, tot stand brachten.
– – –
De kleine Geschiedenis van Zeeland voor dummies
Een handig klein boekje met de historie van Zeeland in een notendop. Van oerveen tot Kustmarathon. De belangrijkste feiten en data helder op een rij in tien hoofdstukken en tien iconen, en dat met een vleugje humor. Geschreven met collega-historicus Jan Zwemer.
Jan Zwemer en Jeanine Dekker, De kleine geschiedenis van Zeeland voor dummies. Amersfoort: BBNC Uitgevers, 2017, 143 pagina’s.
– – –
De kleine Geschiedenis van Zeeland voor dummies
De historie van Zeeland in een handzaam klein boekje. Tien hoofdstukken, tien Zeeuwse iconen, en een vleugje humor.
– – –
Inleiding
Op de omslag van het boek staan de portretten die de Middelburgse schilder Johan Pieter Bourjé aan het eind van de achttiende eeuw van zijn ouders maakte. Vader Isaac Bourjé was van eenvoudige komaf maar wist zich tot een vermogend koopman op te werken. Maar de economisch slechte tijden en een zakenpartner met een gat in de hand werden hem noodlottig. Isaac Bourjé kan gelden als het prototype van de Zeeuwse burger rond 1800. De economische neergang die het gewest in deze periode trof, krijgt met hem een gezicht.
– – –
Zeeland in het tijdsgewricht 1700-1850: oude luister, nieuw elan
Toelichting op Geschiedenis van Zeeland, deel III: 1700-1850. Uitgesproken bij de presentatie van het boek in de Gasthuiskerk te Zierikzee op vrijdag 25 oktober 2013. Hier in artikelvorm gepubliceerd.
– – –
IJkpunt 1850
Het tijdvak 1700-1850 was voor Zeeland een periode van grondige heroriëntatie. De bakens moesten worden verzet toen de stedelijke economie in het slop raakte, de positie in het nationale en internationale politieke krachtenveld teloorging en het grondgebied van de provincie werd uitgebreid.
– – –
Politieke verhoudingen
Zeeland nam in de periode 1700-1850 afscheid van het ancien régime. Als het op een na belangrijkste gewest in de Republiek had het afwisselend op Holland en Oranje vertrouwd om zijn macht en handelspositie te waarborgen. In de Bataafse eenheidsstaat verloor het zijn soevereiniteit en werd het in politiek opzicht een perifere provincie. Het bestuur bleef er nog een lang een notabelenbestuur. Wel kregen de stedelijke burgerij en de plattelandselite meer invloed.
– – –
Geschiedenis van Zeeland
Tussen 2012 en 2014 verscheen een vierdelige geschiedschrijving van de provincie Zeeland. Ik had zitting in de redactie van deze vierdelige reeks. In het bijzonder was ik betrokken bij deel 3, dat in oktober 2013 uitkwam. Dit deel gaat over de periode 1700-1850, een tijdperk waarin Zeeland onderhevig was aan een grondige heroriëntatie na het eindigen van de Gouden Eeuw, het verlies van de gewestelijke soevereiniteit en de uitbreiding van de provincie met Zeeuws-Vlaanderen. Aan de hand van de thema’s land en water, economie, religie en cultuur, bevolking en politiek worden de ontwikkelingen beschreven. Ik schreef de inleiding, slotbeschouwing en het hoofdstuk over de politieke geschiedenis. Ook verzorgde ik de eindredactie. Dit boek won in 2014 de Zeeuwse Boekenprijs.
Paul Brusse, Jeanine Dekker en Arno Neele, Geschiedenis van Zeeland, deel 3: 1700-1850. Zwolle/Utrecht/Middelburg: WBOOKS 2013, 352 pagina’s.
– – –
Landbouw, jacht en visserij
In de Republiek der Verenigde Nederlanden hadden de autonome gewesten talrijke eigen voorschriften op het terrein van landbouw, jacht en visserij. De eenheidsstaat die na 1795 werd gerealiseerd, betekende de ommekeer naar een centraal geleide politiek. Met welke nieuwe maatregelen kreeg Noord-Brabant te maken?